Waarom werkt agile in de praktijk soms niet?
- September 1, 2026
- Posted by: Akbar Zarrin Pajouh
- Categories: Agile, Bedrijfsplannen
Wanneer agile niet de gewenste resultaten oplevert, is de verleiding groot om direct naar een oplossing te zoeken.
Een nieuwe training. Een ander framework. Een extra Scrum Master. Meer coaching.
Maar voordat je een interventie kiest, is het belangrijk om eerst te begrijpen wat de oorzaak van het probleem is.
Uit mijn ervaring is dat geen makkelijke opgave. Elke situatie is tamelijk uniek en vaak complex. Soms is er sprake van meerdere mogelijke oorzaken tegelijk.
In mijn boek En nu écht agile! beschrijf ik een aantal oorzaken die ik in de praktijk regelmatig tegenkom.
1. Het waarom van agile is niet duidelijk
Mensen weten of begrijpen niet waarom ze agile werken, waarom een agile transformatie nodig is of waarom voor een bepaalde werkwijze is gekozen.
Dan bestaat het risico dat agile wordt gereduceerd tot het uitvoeren van een aantal practices, zonder dat duidelijk is welk probleem daarmee wordt opgelost.
2. Agile wordt verkeerd geïnterpreteerd
Ook een verkeerde interpretatie van hoe agile bedoeld is kan leiden tot suboptimale praktijken.
Een organisatie kan dan denken dat zij agile werkt, terwijl de manier waarop agile wordt toegepast steeds verder af komt te staan van de achterliggende principes.
3. Er is onvoldoende openheid voor andere ideeën
Soms staan mensen onvoldoende open voor andere ideeën, bijvoorbeeld voor agile zelf. In het boek beschrijf ik dit als een soort onbewuste ‘filter’ in het informatieverwerkingssysteem van mensen.
Daardoor kunnen mensen zichzelf onbewust beperken in het goed begrijpen van agile, ermee experimenteren en zelf de effecten ervan ervaren. Dit fenomeen wordt ook wel aangeduid als tunnelvisie.
4. Er is onvoldoende motivatie of vertrouwen
Een andere mogelijke oorzaak is een gebrek aan motivatie en/of vertrouwen in leidinggevenden of in degenen die de agile transformatie leiden.
Dat is belangrijk om mee te nemen. Een probleem dat eruitziet als een agile-probleem kan in werkelijkheid te maken hebben met vertrouwen, leiderschap of de manier waarop de verandering wordt begeleid.
5. Agile transformatie wordt onderschat
Een agile transformatie kan groter en ingrijpender zijn dan vooraf wordt gedacht.
Wanneer de consequenties van de verandering worden onderschat, kan dat leiden tot problemen in de uitvoering.
6. Er zijn onvoldoende agile skills
Tot slot kunnen mensen onvoldoende vaardigheden hebben om agile theorie op maat en effectief toe te passen.
Het ontwikkelen van deze skills vraagt volgens mijn ervaring vooral om agile daadwerkelijk in de praktijk te beoefenen en te leren van ervaringen van anderen.
Kijk eerst naar de oorzaak
In mijn ogen zijn de eerste vijf oorzaken verschillende vormen van onwetendheid over agile. Organisatiepolitiek en eigenbelang kunnen zeker een rol spelen bij het creëren of verergeren van problemen, maar ik zie die eerder als een gevolg van andere oorzaken, zoals het niet begrijpen of verkeerd interpreteren van agile.
Daarom begin ik bij een suboptimaal agile praktijkprobleem niet direct met een oplossing.
Eerst wil ik begrijpen wat er werkelijk aan de hand is.
Pas wanneer de hoofdoorzaak duidelijker wordt, kun je bepalen welke interventie het meest plausibel is. Dat is ook onderdeel van de agile coaching-aanpak die ik in het boek beschrijf.
Agile werkt namelijk niet beter omdat je meer practices toevoegt.
Het begint met begrijpen waarom het op dit moment niet werkt.
Wil je meer weten?
Deze aanpak en de achterliggende principes zijn verder uitgewerkt in het boek En nu écht agile! van Akbar Zarrinpajouh.
Via A2Z Consulting kun je ook bekijken hoe agile coaching en begeleiding kunnen helpen bij het aanpakken van suboptimale agile praktijken.